Loop je door de supermarkt of langs een trendy koffiebar, dan valt het meteen op. Naast de vertrouwde cappuccino staan er ineens roze drankjes met "adaptogeen" op het etiket, blikjes sprankelende thee en frisdrank die zichzelf prebiotisch noemt. Dit is niet zomaar een nieuw rijtje op het schap. Het is de opvolger van de koffiecultuur die de afgelopen tien jaar alles overheerste, en hij komt hard binnen.
Wat een adaptogene latte eigenlijk is
Een adaptogene latte lijkt op een gewone latte, maar in plaats van, of naast, koffie zit er een kruid of paddenstoel in die van oudsher wordt gebruikt om het lichaam te helpen bij stress. Denk aan reishi, ashwagandha of lion's mane. Verkopers beloven rustiger energie, minder pieken en dalen, en soms zelfs betere concentratie. De term "adaptogeen" komt oorspronkelijk uit de Russische farmacologie van de jaren vijftig, waar onderzoekers op zoek waren naar stoffen die het lichaam helpen zich aan te passen aan stress.
In Nederlandse steden als Amsterdam en Utrecht duiken steeds meer koffiebars op met een apart "wellness-menu", waar je naast espresso ook kunt kiezen voor een gouden kurkumalatte of matcha met reishi. Wil je zelf meer grip krijgen op wat je dagelijks binnenkrijgt? Lees ook ons artikel over de vezeltrend, want die twee ontwikkelingen komen voort uit dezelfde behoefte: bewuster eten en drinken zonder in te leveren op smaak.
Prebiotic soda's, de cola-vervanger met een verhaal
Een tweede drankje dat je steeds vaker ziet staan is prebiotic soda. Het smaakt vergelijkbaar met frisdrank, maar bevat vezels die dienen als voeding voor de bacteriën in je darmen. In de Verenigde Staten groeiden merken als Olipop en Poppi de afgelopen jaren hard, en Nederlandse supermarkten volgen. Bij Albert Heijn en Jumbo staan intussen eigen huismerkvarianten met inuline of chicoreivezel op het schap, vaak bij de gezonde tussendoortjes in plaats van bij de gewone frisdrank.
Dat vezels en darmgezondheid met elkaar te maken hebben, is geen verzinsel. Wil je snappen waarom dit zo'n grote rol speelt in je spijsvertering, dan is ons artikel over gefermenteerde voeding een goed vervolg. Dat gaat over levende bacteriën, dit gaat over hun voeding.
Sparkling tea verovert de schappen
Naast latte's en soda is er een derde categorie die snel terrein wint: sparkling tea, koolzuurhoudende thee zonder toegevoegde suiker maar met een uitgesproken smaak. Denk aan hibiscus met gember, of groene thee met yuzu. Het drinkt als een fris, licht bubbelend drankje, maar zonder de suikerklap van cola en zonder de cafeïnepiek van energiedrank. Voor wie 's middags houvast zoekt zonder nog een kop koffie te willen, is dit een logisch alternatief. Overweeg je toch vaker zelf koffie te zetten in plaats van steeds naar buiten te gaan? Kijk dan naar ons overzicht van koffiezetapparaten voor thuis.
Zelf thuis experimenteren
Je hoeft niet meteen vijf euro per glas neer te tellen bij een wellness-bar om deze trend te proberen. De meeste ingrediënten zijn los verkrijgbaar bij natuurwinkels en steeds vaker ook gewoon bij de grotere supermarkten. Reishipoeder, ashwagandhapoeder en matcha van goede kwaliteit kosten samen minder dan één rondje adaptogene latte's op een terras. Begin klein: een half theelepeltje matcha met warme plantaardige melk en een beetje honing geeft al een goed beeld van waar de trend om draait, zonder dat je meteen een hele kast vol potjes hoeft aan te schaffen. Voor sparkling tea werkt het nog simpeler: sterk gezette thee laten afkoelen en aanlengen met bruisend water uit je eigen sodamaker.
Werkt het ook echt, of is het vooral marketing
Hier wringt het een beetje. Het Voedingscentrum schrijft dat er geen officiële definitie bestaat van "functionele voeding" en dat mensen die al gezond en gevarieerd eten volgens de Schijf van Vijf, weinig extra voordeel hebben van dit soort producten. Gezondheidsclaims op verpakkingen moeten wel goedgekeurd zijn door de Europese voedselautoriteit EFSA, maar dat een claim is toegestaan, betekent niet automatisch dat het hele product gezond is. Zo legt het Voedingscentrum het uit, en dat geldt net zo goed voor een adaptogene latte als voor een pak met extra toegevoegde vitamine D.
Voor adaptogenen specifiek is het bewijs nog dunner. Er bestaat onderzoek naar ashwagandha en reishi, maar meestal in kleine studies en met doseringen die niet overeenkomen met wat er in een latte zit. Dat betekent niet dat het drankje niets doet, het betekent vooral dat je het effect niet moet overschatten. Een paddenstoelenlatte lost je burn-out niet op, hoe mooi het glas er ook uitziet op Instagram.
Dit is wat je er zelf mee kunt
Wat deze drankjes wel goed doen, is een alternatief bieden aan wie minder cafeïne of suiker wil zonder het ritueel kwijt te raken. Een moment tussendoor met iets warms of bubbelends in je handen, zonder dat het meteen een derde espresso is. Zie het niet als medicijn maar als een leuke afwisseling die toevallig ook nog wat vezels of kruiden meebrengt. Proberen kan geen kwaad, verwacht er alleen geen wonderen van. Het lekkerste drankje blijft uiteindelijk het drankje dat bij jou past, of dat nu een matcha met reishi is of gewoon een sterke bak koffie op de bank.